Eski eşya nereye verilir sorusunun kısa cevabı: sağlamsa ikinci el alıcıya ya da ihtiyaç sahibine, kırık ve yıpranmışsa belediyenin hacimli atık toplamasına, bozuk cihazsa satıcıya ya da elektronik atık toplama noktasına. Seçimi eşyanın durumu kadar takvim de belirler. Alıcı bulmak haftalar sürebilir, belediye toplaması ise çoğu zaman daha kısa sürede ayarlanır; bağış ikisinin arasında bir yerde durur.
Ayıklamanın nasıl yapılacağını, yani hangi odadan başlanacağını ve neyin elden çıkarılması gerektiğini taşınma kontrol listesinde anlattık. Burada konu, ayırdığınız eşyanın gerçekten evden çıkmasıdır. Çünkü çoğu evde sorun karar vermek değil, "satılacak" diye kenara konan koltuğun taşınma sabahı hâlâ salonda durmasıdır.
Önce karar: taşınacak, satılacak, verilecek, atılacak
Her eşyayı dört gruptan birine koyun ve kararı keşiften önce verin. Keşifte gösterdiğiniz her parça teklife girer; götürmeyeceğiniz bir dolabı listeden çıkarmak hem hacmi hem fiyatı doğru kurar. Ev tipine göre fiyatın nasıl oluştuğunu evden eve nakliyat fiyatları sayfasında görebilirsiniz.
| Eşyanın durumu | En uygun yol | Ne zaman başlamalı? |
|---|---|---|
| Sağlam ve değerini koruyan: masif mobilya, az kullanılmış beyaz eşya, elektronik | İkinci el satış | Taşınmadan birkaç hafta önce |
| Sağlam ama satması zahmetli: eski ama temiz kanepe, çocuk eşyası, kitap, kıyafet | Bağış | Birkaç hafta önce, kurumu arayarak |
| Kırık, yıpranmış, onarılamayacak mobilya ve şilte | Belediyenin hacimli atık toplaması | Belediyenin randevu takvimine göre, erkenden |
| Bozuk beyaz eşya, küçük elektronik, pil ve ampul | Satıcının geri alımı ya da elektronik atık toplama noktası | Yeni cihaz alırken ya da birkaç hafta önce |
Kararsız kaldığınız eşyalar için basit bir ölçüt işe yarar: yeni evde bu eşyanın duracağı yeri gözünüzün önüne getirebiliyor musunuz? Getiremiyorsanız taşımak, yeni evde aynı kararı bir kez daha vermek demektir.
Eşya eşya hızlı rehber
Aynı soruyu her eşya için baştan düşünmemek için en sık karşılaştığımız parçaları tek tabloda topladık. Buradaki öneriler genel eğilimdir; eşyanızın durumu farklıysa kararı ona göre verin.
| Eşya | Çoğu zaman en uygun yol | Not |
|---|---|---|
| Masif ahşap mobilya | İkinci el satış | Değerini korur; ölçü ve fotoğrafla ilana koyun |
| Sunta gardırop ve dolap | Durumu iyiyse satış ya da bağış, değilse hacimli atık | Her söküm ve kurulumda vida yuvaları zayıflar |
| Kanepe ve koltuk | Temizse satış ya da bağış, yıpranmışsa hacimli atık | Kumaş lekesi ve yay durumu belirleyicidir |
| Kullanılmış yatak ve şilte | Çoğunlukla hacimli atık | Hijyen nedeniyle bağışta genellikle kabul edilmez |
| Çalışan beyaz eşya | Satış ya da bağış | Yaşını ve enerji sınıfını ilana yazın |
| Bozuk beyaz eşya ve elektronik | Satıcının geri alımı ya da elektronik atık noktası | Sokağa ya da konteyner yanına bırakılmaz |
| Kitap | Bağış, sahaf ya da ikinci el satış | Kütüphane ve okul kampanyaları neyi kabul ettiğini önceden söyler |
| Kıyafet ve ayakkabı | Bağış ya da giysi toplama kutusu | Yıkanmış ve eşleştirilmiş olmalı |
| Bebek arabası, mama sandalyesi | Satış ya da bağış | Parçaları eksiksiz olmalı |
| Çocuk oto koltuğu | Geçmişi biliniyorsa yakın çevreye | Kaza geçirmiş ya da geçmişi bilinmeyen koltuk önerilmez |
Sunta mobilya için ayrıca bir not düşelim. Sunta gardırop ve dolaplar söküp kuruldukça vida yuvaları genişler ve gövde zayıflar. Birkaç taşınma görmüş, kapakları sarkmaya başlamış bir sunta dolabı yeni eve taşımak bazen yenisini almaktan daha zahmetli olur. Kararı verirken dolabın yeni evde ne kadar daha dayanacağını da hesaba katın.
İkinci el satış: ne zaman başlamalı, fiyat nasıl konur?
Satış, en çok zaman isteyen yoldur. Alıcı bulmak, pazarlık etmek ve eşyanın teslim alınacağı günü ayarlamak birkaç hafta sürebilir.
Satışa büyük ve az kullandığınız parçalarla başlayın: misafir odasındaki yatak, kullanılmayan vitrin, fazla gelen yemek masası. Buzdolabı ve çamaşır makinesi gibi son güne kadar kullanacağınız eşyaları ise "taşınmadan bir gün önce teslim" şartıyla satın. Alıcıya bu tarihi baştan söylemek, son haftada aceleyle değerinin altında satmanızı önler.
Fiyatı koyarken aynı marka ve yaştaki eşyaların ilanlarına bakın ve eşyanızın durumunu dürüstçe yazın. Ölçüleri, kusurları ve kat bilgisini ilana eklemek gereksiz telefonları azaltır. Pazarlık payı bırakmak alışılmış bir uygulamadır.
Zamanınız kısıtlıysa toplu alıcılar da bir seçenektir. İkinci el mobilya alan dükkânlar, halk arasında spotçu denen alıcılar, birden fazla parçayı tek seferde alıp götürür. Fiyat çoğu zaman tek tek satıştan düşüktür, ama evi bir günde boşaltır. Birden fazla alıcıdan fiyat almak bu yolda da işe yarar.
Ödeme konusunda tek bir kural yeter: parayı görmeden eşyayı teslim etmeyin. Havaleyle ödeme yapacağını söyleyen alıcıda parayı kendi banka uygulamanızda görün; ekran görüntüsü ya da dekont fotoğrafı yeterli değildir. İlan platformlarının dolandırıcılık uyarılarını bir kez okumak, bu konudaki yaygın oyunları tanımanızı sağlar.
Büyük bir eşyayı satın alan kişi taşımayı genellikle kendisi ayarlar. Asansörün ölçüsünü ve merdiven durumunu ilana yazmanız, alıcının doğru araçla gelmesini sağlar.
Bağış: hangi eşya kabul edilir?
Bağışta genel kural basittir: temiz, sağlam, çalışan ve eksiksiz eşya kabul görür. Bir başkasının kullanabileceği hâlde olmayan eşya bağış değil, atık yükü olur.
Bazı eşyalar ise sağlam olsa bile çoğu yerde geri çevrilir. Kullanılmış yatak, yastık ve yorgan hijyen nedeniyle pek çok kurumun kabul etmediği eşyalardır. Parçası eksik mobilya, kırık oyuncak ve lekeli tekstil de aynı gruba girer.
Bağış için akla gelecek yerler şunlardır:
- Belediyelerin sosyal yardım birimleri ve eşya bankaları; bazıları büyük eşyayı adresten alır.
- Mahallenizdeki dernekler ve vakıflar.
- Okul ve köy kütüphaneleri için kitap kampanyaları.
- Hayvan barınakları; eski battaniye ve havlular burada sıkça işe yarar.
- Komşular, apartman ve mahalle grupları; küçük eşyalar en hızlı bu yolla yerini bulur.
Hangi kurum olursa olsun önce arayın: neyi kabul ettiklerini, eşyayı adresten alıp almadıklarını ve ne zaman gelebileceklerini sorun. Kurumun kapısına haber vermeden bırakılan eşya çoğu zaman yardım değil, sorun olur.
Belediyenin hacimli atık toplaması nasıl işler?
Kırık bir koltuk, çökmüş bir şilte ya da dağılmış bir gardırop gibi büyük eşyalar çöp konteynerine sığmaz; bunlar hacimli atık olarak ayrıca toplanır. Çoğu belediye bunun için randevulu bir toplama hizmeti verir, ama uygulama ilçeden ilçeye değişir.
Genel akış şöyledir:
- İlçe belediyenizin çağrı merkezini ya da Beyaz Masa'sını arayın veya web sitesindeki hacimli atık duyurusuna bakın.
- Adresinizi ve atılacak eşyaların listesini verin.
- Size söylenen toplama gününü ve eşyanın bırakılacağı yeri not edin.
- Eşyayı yalnız o gün ve o saatte, söylenen noktaya bırakın.
Randevu almadan kaldırıma ya da konteyner yanına bırakılan eşya hem komşuları rahatsız eder hem de çoğu belediyenin kabul etmediği bir davranıştır. Bazı belediyelerin atık getirme merkezleri de vardır; eşyayı kendiniz götürebiliyorsanız orada ayrıştırılmış olarak teslim edebilirsiniz.
Tadilattan çıkan moloz ve inşaat atığı hacimli atık sayılmaz, ayrı kurallara tabidir. Yeni evde tadilat yapacaksanız bunu da belediyenize ayrıca sorun.
Eski beyaz eşya ve elektronik atık
Bozuk bir buzdolabı, çalışmayan bir televizyon ya da eski bir bilgisayar, sıradan çöp gibi atılmamalıdır. Bu cihazlar geri kazanılabilir parçalar ve bazıları zararlı maddeler içerir; buzdolabı ve klima gibi cihazlarda soğutucu gaz da vardır.
En pratik yol, yeni cihaz alırken satıcıya eskisini sormaktır. Pek çok mağaza ve marka, yeni cihazı teslim ederken eskisini geri alır. Taşınmayla birlikte yeni bir buzdolabı alacaksanız teslimatı yeni adrese yaptırıp eskisinin eski evden alınmasını ayarlamak, eski cihazı hiç taşımamanızı sağlar.
Satıcı geri almıyorsa belediyenizin elektronik atık toplama noktalarını ya da yetkili geri dönüşüm firmalarını sorun. Pil için pek çok markette toplama kutusu bulunur; ampul ve küçük elektronikleri nereye bırakacağınızı belediyenize sorun.
Telefon, tablet ve bilgisayarı elden çıkarmadan önce verilerinizi yedekleyin, hesaplarınızdan çıkış yapın ve cihazı fabrika ayarlarına döndürün. Satacağınız ya da bağışlayacağınız cihazda kişisel veri bırakmamak, en çok unutulan adımdır.
Beyaz eşyanızı yeni eve götürecekseniz hazırlığını beyaz eşya taşıma rehberinde bulabilirsiniz.
Satılmayan eşya taşınma gününe kalırsa
En iyi planda bile bir iki parça elde kalabilir. Bu durumda yapılacak ilk şey firmaya erken haber vermektir. Keşifte "bu dolap satılamazsa gelecek" diye belirtilen eşya listeye yazılır; taşınma günü sürpriz olmaz. Kapsam sonradan değişirse, örneğin listede olmayan bir oda dolusu eşya eklenirse, fiyat da yeniden konuşulur.
Elinizde kalan eşya için seçenekler şunlardır:
- Taşıyıp yeni evde karar vermek. Bazen eşya yeni evde beklediğinizden iyi bir yer bulur; bulamazsa satışa oradan devam edersiniz.
- Depolamak. Karar vermeye zamanınız yoksa eşyayı bir süre eşya depolama hizmetiyle bekletebilirsiniz.
- Bir yakına göndermek. Eşyayı alacak bir akrabanız ya da arkadaşınız varsa, başka bir adrese gidecek birkaç parça ayrı bir parça eşya taşıma olarak planlanabilir; bunu keşifte söyleyin.
- Eski evde bırakmak. Kiracıysanız bunu ev sahibinin yazılı onayı olmadan yapmayın; teslimde depozitodan kesinti konusu olabilir.
Daha küçük bir eve geçtiğiniz için eşya azaltmanız gerekiyorsa büyük evden küçük eve taşınma yazısı, bir yakınınızın evini boşaltıyorsanız vefat sonrası ev boşaltma yazısı bu kararlara daha geniş bakıyor.
Eşyayı vaktinde uğurlamak
Elden çıkaracağınız eşyanın listesini taşınma tarihinden geriye doğru planlayın: satılacaklar en önce, bağışlar ortada, belediye randevusu sonra, son güne kadar kullanılacaklar en sonda. Böylece taşınma sabahı evde yalnız götüreceğiniz eşya kalır ve teklif de gerçek hacme göre hazırlanır. Liste kesinleştiğinde evden eve nakliyat için ücretsiz keşif isteyin; kalan eşyalarınızı WhatsApp üzerinden görüntülü gösterirseniz yazılı teklif aynı gün hazırlanır.
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır. Taşınmanıza özel süre, araç ve ekip planı ile kesin fiyat, ücretsiz yerinde ya da görüntülü keşiften sonra yazılı sözleşmeye işlenir. Bilgi için 444 37 43 numarasını 7/24 arayabilirsiniz.
