Nakliyatta eşya hasarı fark ettiğinizde yapılacak ilk şey, ekip henüz oradayken hasarı göstermek, fotoğraflamak ve teslim belgesine yazdırmaktır. Koli açıldıktan sonra ortaya çıkan hasar için de aynı gün, yazılı ve fotoğraflı bildirim yapın; bekledikçe hasarın taşımada mı yoksa sonradan mı oluştuğunu göstermek zorlaşır.
İyi paketleme ve deneyimli bir ekip hasar ihtimalini küçültür ama sıfırlamaz. Bir evin bütün eşyası birkaç saat içinde merdivenden iner, kamyona girer ve başka bir binaya çıkar; bir dolap kapağının çarpması ya da bir kolinin içinde bir bardağın çatlaması her taşımada mümkündür. Asıl mesele, hasar olduğunda ne yapacağınızı bilmektir. Aşağıdaki adımlar teslim anından başlayıp tazminata kadar gidiyor. Sözleşmenin hasar maddesinde ne yazması gerektiğini ise nakliyat sözleşmesinde olması gerekenler yazımızda anlattık.
Teslim anında: imzadan önceki on dakika
Yeni evde son koli de indiğinde ekip şefi bir teslim belgesi uzatır. O belgeyi imzalamadan önce on dakikanızı eşyaya ayırın. Bütün kolileri açamazsınız, buna gerek de yok; ama gözle görülebilen her şeyi kontrol edebilirsiniz.
- Büyük mobilyaları dolaşın. Gardırop, vitrin, yemek masası ve kanepenin ön yüzüne, köşelerine ve ayaklarına bakın. Ambalajı açılmış parçalarda yüzeyi ışığa karşı kontrol edin; ince çizikler ancak öyle görünür.
- Beyaz eşyanın dış gövdesine bakın. Göçük, kırık kulp, çatlak cam kapak var mı?
- Kolilerin dış görünüşünü tarayın. Ezilmiş köşe, yırtık, ıslak leke ya da içinden şıngırtı gelen bir koli varsa ekip oradayken açın.
- Ayna, cam ve tabloyu ambalajdan çıkarın. Kırık bir camı sonradan ispatlamak, oradayken göstermekten çok daha zordur.
- Numaralı kolileri kabaca sayın. Envanterdeki numaralarla eşleşmeyen bir eksik var mı?
- Gördüğünüz her şeyi belgeye yazdırın. "Hasar var" yerine "salon vitrininin sağ cam kapağında çatlak" gibi açık bir not düşün.
Binada oluşan hasar
Bina da bu kontrolün parçasıdır. Asansör kabininde, merdiven duvarında, korkulukta ya da kapı kasasında oluşan bir iz varsa o da aynı belgeye işlenir. Site ve apartmanlarda yönetim bu tür izleri sonradan size sorabilir; bu yüzden taşınma sabahı, eşya inmeye başlamadan önce ortak alanların birkaç fotoğrafını çekin. Böylece taşınmadan önce var olan bir çizik ile taşıma sırasında oluşan bir iz birbirine karışmaz. Ekibin koridor, kapı ve asansör içini koruma malzemesiyle kaplaması bu riski azaltır; yine de son tur kontrolü sizin gözünüzle yapılmalıdır.
Hasarı belgelemek: fotoğraf, video ve not
Bir hasar bildirimi, arkasındaki kanıt kadar güçlüdür. Fotoğrafı çekmeden önce eşyayı yerinden oynatmayın, ambalajı çöpe atmayın.
- Önce geniş, sonra yakın çekim yapın: eşyanın tamamı ve bulunduğu oda bir karede, hasarın kendisi ayrı bir karede görünsün.
- Çiziğin ya da göçüğün yanına ölçü vermesi için bir cetvel, kalem ya da madeni para koyun.
- Koliyi de çekin; koli numarası, oda etiketi ve varsa ezik köşe aynı karede olsun. Kırık eşya bir koliden çıktıysa kolinin içini, ambalajı ve kırık parçaları dağıtmadan fotoğraflayın.
- Çalışmayan bir cihaz için kısa bir video yeter: düğmeye bastığınızı ve cihazın tepki vermediğini gösteren birkaç saniye, uzun bir açıklamadan fazlasını anlatır.
- Hasarı ne zaman, hangi kolide ve kimin yanında fark ettiğinizi not edin.
Taşınmadan önce çekilmiş fotoğraflar da işe yarar. Değerli bir mobilyanın ya da televizyonun taşınmadan önceki hâlini gösteren tarihli bir kare, "bu çizik önceden de vardı" tartışmasını kısa keser.
Gizli hasar: koli açıldıktan sonra fark edilen kırık
Kolilerin çoğu taşınmadan günler sonra açılır. Bu sürede ortaya çıkan kırığa gizli hasar denir: teslim anında dışarıdan görünmeyen, ambalaj açılınca fark edilen zarar.
Gizli hasarı sağlam belgelemenin yolu, koli açma sırasını değiştirmektir. Üzerinde kırılacak uyarısı olan koliler, elektronik cihazlar ve değerli eşya kolileri ilk iki günde açılsın; kitap ve nevresim kolileri bekleyebilir. Bir kolide kırık çıktığında açmayı durdurun, kolinin içini olduğu gibi fotoğraflayın, ardından parçaları çıkarın. Kırık parçaları ve ambalaj malzemesini bildirim sonuçlanana kadar saklayın; inceleme sırasında istenebilir.
Elektronikte durum biraz farklıdır. Dışında darbe izi olmayan bir cihazın açılmaması, taşımadan kaynaklandığını göstermesi zor bir arızadır. Cihazı kurmadan önce kabloları ve bağlantıları kontrol edin; sorun sürüyorsa yetkili servisten yazılı bir arıza raporu alın. Bir sonraki taşınmada bu tartışmayı hiç yaşamamak için cihazı taşımaya doğru hazırlamak gerekir; masaüstü bilgisayar için adımları masaüstü bilgisayar nasıl taşınır yazımızda anlattık.
Bir de montajdan sonra kendini gösteren sorunlar vardır: ilk gün düzgün duran bir gardırop kapağının birkaç gün sonra sarkması, bir yatağın gıcırdaması, bir çekmecenin rayından çıkması. Bunlar her zaman kırık anlamına gelmez; çoğu zaman bir ayar ya da eksik bir bağlantı parçasıdır. Kendiniz sökmeye kalkmadan önce firmaya haber verin ve sorunun fotoğrafını gönderin. Mobilyayı kendiniz söküp yeniden kurarsanız sorunun montajdan mı yoksa sonraki müdahaleden mi kaynaklandığı tartışmalı hâle gelir.
Bildirim kime, nasıl ve ne zaman yapılır?
Hasar bildirimi, taşımayı yapan ve sözleşmeyi imzaladığınız firmaya yapılır. Telefonla haber vermek iyi bir başlangıçtır ama yeterli değildir; bildirimi mutlaka yazılı bir kanaldan da yapın. E-posta ya da firmanın kullandığı mesaj hattı, hem tarihin hem içeriğin kaydını tutar.
Bir bildirimde şunlar bulunmalı:
- Adınız, taşınma tarihi ve sözleşme bilgisi,
- Hasarlı eşyanın tanımı ve envanterdeki karşılığı,
- Hasarın açık tarifi ve ne zaman fark edildiği,
- Fotoğraf ve videolar,
- Talebiniz: inceleme, onarım ya da değişim.
Uzun bir metin yazmanıza gerek yok. Şuna benzer birkaç cümle yeterlidir: "Taşınma tarihim ve adresim şu. Mutfak 04 numaralı koliyi bugün açtım; yemek takımından iki servis tabağı kırık çıktı. Kolinin dışında ezik yok, içinin fotoğrafları ektedir. İnceleme ve çözüm için dönüşünüzü bekliyorum." Tarih, eşya, durum ve kanıt: dördü de bu mesajda var.
Süre en çok sorulan konudur. Ev eşyası taşıması Türk Ticaret Kanunu'nda "taşınma eşyası taşıması" olarak ayrıca düzenlenir ve bildirim için iki süre öngörülür (m. 900):
| Hasarın türü | Bildirim süresi |
|---|---|
| Teslimde açıkça görülen hasar ya da kayıp | Teslimi izleyen üç iş günü |
| Açıkça görünmeyen, koli açılınca fark edilen hasar | Teslimi izleyen on dört gün |
Bu süreler içinde taşıyıcıya bildirilmeyen kayıp ve hasar için tazminat isteme hakkı sona erer. Teslimden sonra yapılan bildirimin yazılı olması gerekir; kanun bunun e-posta gibi iletişim araçlarıyla da yapılabileceğini, kimin bildirdiği anlaşılıyorsa imza aranmayacağını söyler. Sürenin korunması için bildirimin süresi içinde gönderilmiş olması yeterlidir (m. 889). Kanun bir de taşıyıcıya yükümlülük getirir: tüketiciye en geç teslim sırasında bildirimin şeklini, süresini ve yapılmamasının sonuçlarını yazılı olarak anlatmayan taşıyıcı bu sürelere dayanamaz (m. 901). Sözleşmenizdeki hasar maddesini de okuyun, ama son günü beklemeyin; fark ettiğiniz gün yazılı bildirin.
Soylu Nakliyat'ta süreç şöyle işler: eşyalar teslimde sizinle birlikte kontrol edilir ve fark edilen hasar teslim tutanağına yazılır. Sonradan fark edilen hasarı fotoğraflarıyla en kısa sürede bize bildirirsiniz; hasar yerinde ya da fotoğraf üzerinden incelenir ve sözleşme ile sigorta koşullarına göre sonuçlandırılır. Taşeron kullanmadığımız için muhatabınız baştan sona firmamızdır. Keşiften teslime uyguladığımız standartlar kalite politikası sayfamızda yazılı.
Nakliyatta eşya hasarı nasıl giderilir: onarım mı, bedel mi?
Hasarın nasıl giderileceğini dört şey belirler: hasarın onarılıp onarılamayacağı, eşyanın yaşı ve hasar anındaki değeri, sözleşmedeki sorumluluk hükümleri ve varsa sigorta poliçesinin şartları. Aşağıdaki tablo sık görülen durumlar için genel eğilimi gösterir; son karar her zaman incelemeye ve sözleşmeye göre verilir.
| Hasar türü | Genellikle izlenen yol | Sizden istenebilecek |
|---|---|---|
| Ahşap yüzeyde çizik, küçük göçük | Rötuş ya da yüzey onarımı | Yakın plan fotoğraf |
| Kırık cam kapak, ayna | Parça değişimi | Ölçü ve model bilgisi |
| Kopan kulp, kırık ayak | Parça onarımı ya da değişimi | Kırık parçaların kendisi |
| Çalışmayan cihaz | Servis incelemesi | Yetkili servis raporu |
| Onarılamayan eşya | Bedel ödenmesi | Fatura ya da satın alma bilgisi |
| Kayıp koli ya da parça | Envanter karşılaştırması, ardından bedel | Envanter listesi ve koli numarası |
Onarım yoluna gidilecekse kimin onaracağını önceden konuşun. Hasarlı eşyayı firmaya haber vermeden kendi ustanıza onartırsanız hasarın incelenmesi zorlaşır ve masrafın karşılanması tartışmalı hâle gelir. Kendi ustanızla çalışmak istiyorsanız bunu önce yazılı olarak bildirin, onay alın ve onarımın faturasını saklayın.
Bedel ödenen durumlarda hesap eşyanın yeni fiyatı üzerinden yapılmaz. Kanun taşıyıcının tazminatını eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine bağlar (m. 880) ve bu tazminata taşıma için gereken hacmin metreküpü başına bir üst sınır koyar (m. 899); sigorta poliçeleri de çoğu zaman hasar anındaki değeri esas alır. Muafiyetin, limitin ve değer beyanının bu hesaba etkisini nakliyat sigortası neleri kapsar yazımızda ayrıntılı anlattık. Sigortalı taşımanın genel çerçevesi ise sigortalı taşımacılık sayfamızda.
Anlaşma olmazsa sonraki adım
Hasarın büyüklüğü ya da tazminat yöntemi üzerinde anlaşamazsanız önce firmadan gerekçeli ve yazılı bir cevap isteyin. Telefonda verilen söz, sonraki adımlarda size bir şey kazandırmaz.
Yazılı cevap da sizi tatmin etmiyorsa tüketici olarak başvurabileceğiniz resmî yollar vardır: tüketici hakem heyetleri ve tüketici mahkemeleri. Hangi yola gideceğiniz uyuşmazlığın tutarına ve türüne göre değişir; bu yollar için belirlenen parasal sınırlar her yıl güncellenir. Başvuru yollarını ve gereken belgeleri nakliyat firması şikâyet yolları yazımızda bulabilirsiniz. Tutarı yüksek ya da karmaşık bir uyuşmazlıkta bir avukattan destek almak en doğrusudur.
Bu aşamada elinizdeki en değerli şey, ilk günden beri tuttuğunuz kayıttır: imzalı sözleşme, envanter listesi, teslim belgesindeki notlar, fotoğraflar ve yazışmalar. Hiçbirini silmeyin.
Teslim gününe iki küçük alışkanlık
Hasar tartışmalarını kısaltan iki alışkanlık var: taşınmadan önce değerli eşyanın fotoğrafını çekmek ve teslim belgesini acele etmeden imzalamak. İkisi de on dakikanızı alır; karşılığında olası bir anlaşmazlıkta uzun yazışmaların önüne geçer.
Taşınma planınızı yaparken hasar sürecini de keşifteki soru listenize ekleyin: kime bildireceğim, hangi kanaldan, ne kadar sürede? Bu soruların cevabını taşınmadan önce almak, sonradan aramaktan kolaydır. Soylu Nakliyat'a 444 37 43'ten ya da WhatsApp'tan 0543 210 60 36 numarasından ulaşabilir, sözleşme ve sigortayla ilgili kısa cevaplar için sık sorulan sorular sayfamıza göz atabilirsiniz.
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır. Taşınmanıza özel süre, araç ve ekip planı ile kesin fiyat, ücretsiz yerinde ya da görüntülü keşiften sonra yazılı sözleşmeye işlenir. Bilgi için 444 37 43 numarasını 7/24 arayabilirsiniz.