Taşınınca DASK sizinle yeni eve gelmez. Zorunlu deprem sigortası kişiye değil konuta bağlıdır: eski evin poliçesi o evde kalır, yeni evin poliçesi ise yeni evin malikinin sorumluluğundadır. Eşyanızı DASK değil, ayrıca yaptırılan konut sigortasının eşya teminatı korur; taşınma günü kamyondaki eşyayı ise nakliyat firmasının taşıma sigortası.
Taşınma telaşında sigorta işleri genellikle en sona kalır. Oysa aynı hafta içinde üç ayrı güvence el değiştirir: eski evin, yeni evin ve yoldaki eşyanın güvencesi. Aşağıda taşınan birinin sorması gereken soruları sırayla topladık. Sigorta şirketi değiliz; poliçe koşulları zaman içinde değişebildiği için ayrıntıları Doğal Afet Sigortaları Kurumu'nun (DASK) resmî kaynaklarından ve poliçenizi düzenleyen sigorta şirketinden doğrulayın.
DASK konuta mı, kişiye mi bağlı?
Konuta. Zorunlu deprem sigortası, binadaki belirli bir bağımsız bölüm için, yani dairenin kendisi için düzenlenir. Poliçe o dairenin adres bilgisiyle tanımlanır, bir yıl için geçerlidir ve 6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu gereği her yıl yenilenir.
Taşınan biri için anlamı basittir: poliçe bir kimlik kartı gibi sizinle birlikte adres değiştirmez. "DASK adres değişikliği" diye arama yapanların çoğu aslında şu iki sorudan birinin cevabını arıyor:
- Taşındığım yeni evin geçerli bir DASK poliçesi var mı?
- Çıktığım evin poliçesine ne olacak?
İlk sorunun cevabı için DASK'ın poliçe sorgulama sayfası kullanılabilir. Sorgulama; kimlik ya da vergi numarasıyla birlikte poliçe numarası, il-ilçe ya da adres kodu gibi bilgilerle yapılır. Bu bilgiler poliçe sahibinde olduğu için kiracıysanız en kısa yol ev sahibinizden poliçe bilgisini istemektir; bir sigorta acentesi de yardımcı olabilir. İkinci soru ise evin sahibi mi kiracısı mı olduğunuza göre değişir; aşağıda ikisini ayrı ayrı anlattık.
DASK yalnız binayı karşılar. Kanundaki tanımıyla depremin doğrudan yol açtığı maddi zararı ve deprem nedeniyle çıkan yangın, infilak, tsunami ya da yer kaymasının binada oluşturduğu zararı teminat altına alır. Evin içindeki koltuk, buzdolabı ya da televizyon bu poliçenin konusu değildir. Taşınırken "DASK'ım var, eşyalarım güvende" diye düşünmek bu yüzden yanlış bir rahatlıktır.
Kiracı ve ev sahibi açısından DASK
Zorunlu deprem sigortasını yaptırma yükümlülüğü konutun malikine, yani tapuda adı yazan kişiye ya da intifa hakkı sahibine aittir. Kiracının yasal olarak DASK yaptırma yükümlülüğü yoktur. DASK'ın açıklamasına göre kiracı poliçeyi kendi adına da yaptıramaz; isterse ev sahibi adına, "sigorta ettiren" sıfatıyla yaptırabilir. Bu durumda bile tazminat tapudaki hak sahibine ödenir. Kira sözleşmesinde primi kimin ödeyeceğine dair bir madde varsa imzalamadan önce okuyun.
Kiracı açısından asıl soru eşyadır. DASK binayı koruduğu için kiracının eşyasına bir şey ödemez. Ev sahibinin konut sigortası ise binayı ve varsa poliçede sigortalı olarak yazan kişinin eşyasını kapsar; kiracının eşyası genellikle bu poliçenin konusu değildir. Deprem, yangın ya da su baskını gibi bir olayda eşyanızın zararı için kendi adınıza yaptırılmış, eşya teminatı içeren bir poliçeye ihtiyacınız olur.
Aşağıdaki tablo, taşınmanın tipik durumlarında DASK tarafında ne olduğunu özetliyor:
| Durum | DASK tarafında ne olur? | Yapmanız gereken |
|---|---|---|
| Kiracıyım, evden çıkıyorum | Poliçe ev sahibinindir, evde kalır | DASK için bir işlem gerekmez |
| Kiracıyım, yeni eve giriyorum | Yükümlülük ev sahibindedir | Poliçenin geçerli olup olmadığını sorun |
| Evimi kiraya verip başka eve taşınıyorum | Malik olarak yükümlülüğünüz sürer | Poliçeyi her yıl yenilemeye devam edin |
| Evimi satıp taşınıyorum | Poliçe konuta bağlıdır, sizinle gelmez | Satış sonrası menfaat değişikliğinde poliçe iptal edilebilir; koşulları sigorta şirketine sorun |
| Ev satın alıp taşınıyorum | Yeni evin maliki sizsiniz | Tapu işleminde geçerli bir poliçe aranır; poliçenin kimin adına ve ne zamana kadar geçerli olduğunu kontrol edin |
Yeni evin poliçesinde nelere bakılır?
Yeni evin geçerli bir poliçesi olması yetmez; poliçedeki bilgilerin evle örtüşmesi de gerekir. Poliçe elinize geçtiğinde ya da ev sahibinden bir kopyasını aldığınızda şu satırlara bakın:
- Bitiş tarihi: Poliçe yıllıktır. Taşındığınız ay sona eriyorsa yenilemenin kimde olduğunu netleştirin.
- Adres: Poliçedeki adres, evin resmî adres kaydıyla aynı mı? Blok, kat ve daire numarası doğru mu?
- Yüzölçümü ve yapı tarzı: Zorunlu deprem sigortasında sigorta bedeli, evin brüt metrekaresi ile yapı tarzına göre belirlenen birim metrekare bedelinin çarpımıyla hesaplanır. Eksik yazılmış bir metrekare, hasar anında daha düşük bir teminat demektir.
- Sigortalının adı: Poliçe evin malikinin adına mı düzenlenmiş?
Adres ya da metrekarede bir beyan hatası görürseniz düzeltme, poliçeyi düzenleyen sigorta şirketi ya da acente üzerinden bir ek belgeyle (zeyilname) yapılır. Kiracıysanız bunu ev sahibinize iletin; poliçe onun adına olduğu için düzeltmeyi de o yaptırır. Kira sözleşmesini imzalarken poliçenin bir kopyasını istemek, bu kontrolü taşınmadan önce yapmanın en kolay yoludur.
Sigorta bedeli, poliçede yazan azami teminat tutarını aşamaz. Bu tutar ve birim metrekare bedelleri her yıl yeniden belirlendiği için güncel rakamları DASK'tan kontrol edin. Evin değeri bu sınırın üzerindeyse aradaki fark için konut sigortasının deprem teminatı bir tamamlayıcı olarak değerlendirilebilir; bunu sigorta şirketinize sorun.
Taşınınca DASK: eski evin poliçesi ne olur?
Kiracıysanız eski evin DASK poliçesiyle ilgili yapmanız gereken bir şey yoktur; poliçe ev sahibinindir ve konutla birlikte kalır.
Ev sahibiyseniz ve evi elinizde tutuyorsanız, kiraya veriyor ya da boş bırakıyor olmanız poliçeyi etkilemez. Yükümlülük konuta bağlı olduğu için yenilemeye devam edersiniz. Boş kalan bir ev de deprem riski taşır; evde oturmuyor olmanız bu riski ortadan kaldırmaz.
Evi satıyorsanız ya da bina yıkılacaksa "DASK iptali" gündeme gelir. Zorunlu deprem sigortası kendi isteğinizle iptal ettirebileceğiniz bir poliçe değildir; DASK yalnız mükerrer poliçe, riskin ortadan kalkması, konutun kapsam dışı kalması ve satış sonrası menfaat değişikliği gibi sınırlı durumlarda iptale izin verir. İptalde kalan süre için prim iadesi yapılıp yapılmayacağını poliçeyi düzenleyen sigorta şirketine sorun ve görüşmede satış ya da yıkım tarihini belirtin. Kentsel dönüşüm nedeniyle taşınıyorsanız sürecin geri kalanı için kentsel dönüşümde taşınma yazımıza bakabilirsiniz.
Poliçenin bir de resmî işlemlerde karşınıza çıkan yüzü var. 6305 sayılı Kanun'a göre tapu müdürlükleri bu sigortaya tabi konutlarda tescil işlemlerini geçerli bir poliçe belgelenmeden yapamaz; su ve elektrik aboneliği açılırken de poliçenin varlığı kontrol edilir (m. 11). Yeni evde abonelik açtırırken istenen belgeleri önceden ilgili kurumdan öğrenin. Abonelik naklinin adımları taşınırken adres değişikliği ve abonelik nakli yazımızda.
Konut sigortası ve eşya teminatı
Konut sigortası isteğe bağlıdır ve DASK'tan farklı olarak hem binayı hem de evin içindeki eşyayı kapsayabilir. Poliçede genellikle iki ayrı bedel yazar: bina bedeli ve eşya bedeli. Kiracılar binayı dışarıda bırakıp yalnız eşyayı kapsayan bir konut poliçesi de yaptırabilir.
Taşındığınızda konut sigortanızın üç satırı değişir:
- Riziko adresi: Poliçe belirli bir adres için yapılmıştır, bu yüzden taşındığınızda sigorta şirketine haber verin. Şirket poliçeyi bir zeyilnameyle yeni adrese aktarabilir ya da iptal edip yeni poliçe düzenleyebilir; hangisinin yapılacağı şirketin uygulamasına bağlıdır.
- Eşya bedeli: Taşınırken eşya azaldıysa ya da yeni alımlar yaptıysanız bedeli güncelleyin. Türk Ticaret Kanunu'na göre sigorta bedeli gerçek değerin altında kalırsa, poliçede aksine bir hüküm yoksa hasarda ödenecek tutar da aynı oranda düşer.
- Deprem teminatı: Konut poliçelerinde deprem, ayrıca seçilen bir ek teminat olabilir. Eşyanız için deprem güvencesi istiyorsanız bu satırın poliçede olup olmadığına bakın.
Yeni evin özellikleri de poliçeyi etkileyebilir: binanın yaşı, kat sayısı, evin metrekaresi ve yapı türü gibi bilgiler sigorta şirketinin sorduğu sorulardır. Adresi güncellerken bu bilgileri hazır bulundurun.
Taşınma gününün kendine ait bir boşluğu da vardır. Konut poliçeleri eşyayı genellikle poliçede yazan adreste korur; kamyonda ve yolda geçen saatler için ne olacağı poliçenin özel şartlarına bağlıdır ve bu süre çoğu zaman kapsam dışında kalır. Bu boşluğu nakliyat firmasının sözleşmesi ve taşıma sigortası kapatır.
Nakliyat sigortası, DASK ve konut sigortası farkı
Üç sigorta aynı eve ya da aynı eşyaya farklı zamanlarda ve farklı riskler için bakar:
| Konu | DASK | Konut sigortası | Nakliyat (taşıma) sigortası |
|---|---|---|---|
| Neyi korur? | Binayı, bağımsız bölümü | Binayı, eşyayı ya da ikisini | Taşınan eşyayı |
| Hangi risk? | Deprem ve depremin yol açtığı belirli zararlar | Poliçede seçilen riskler (yangın, su baskını, hırsızlık, deprem ek teminatı gibi) | Taşıma sırasında kırılma, kayıp, kaza gibi riskler (poliçeye göre) |
| Nerede geçerli? | Poliçedeki konutta | Poliçedeki adreste | Yükleme, yol ve boşaltma sırasında |
| Kim yaptırır? | Konut maliki | İsteyen malik ya da kiracı | Taşıma firması ya da eşya sahibi |
| Zorunlu mu? | Evet | Hayır | Sizin için yasal zorunluluk değildir |
Taşıma sigortasının neyi kapsayıp neyi kapsamadığını, muafiyet ve değer beyanıyla birlikte nakliyat sigortası neleri kapsar yazımızda anlattık. Soylu Nakliyat'ın bütün taşımaları yazılı sözleşme ve taşıma sigortasıyla yapılır; hizmetin ayrıntıları sigortalı taşımacılık sayfamızda.
Taşındıktan sonra güncellenecek poliçeler
Yeni evdeki ilk haftanın masa başı işlerine şu listeyi ekleyin:
- Yeni evin DASK poliçesini sorgulayın. Malikseniz poliçenin kendi adınıza ve geçerli olduğunu kontrol edin; kiracıysanız ev sahibinden poliçe bilgisini isteyin.
- Eski evin poliçesi için karar verin. Evi elinizde tutuyorsanız yenilemeye devam edin, satıyorsanız sigorta şirketine danışın.
- Konut sigortanızın adresini güncelleyin; şirkete yeni adresi, taşınma tarihini ve evin özelliklerini bildirin.
- Eşya bedelini gözden geçirin. Taşınırken satılan, atılan ve yeni alınan eşya bu bedeli değiştirir.
- Eşya için deprem güvencesi istiyorsanız poliçede deprem ek teminatı satırını arayın.
- Kasko, sağlık ve hayat sigortası gibi diğer poliçelerdeki iletişim adresini değiştirin; yazışmalar eski eve gitmesin.
Kiralık bir evden çıkıyorsanız teslim, sayaç ve depozito işleri için kiralık evden çıkarken kontrol listesi yazımız bu listeyi tamamlar.
Taşınma haftasında güvencenin sırası
Taşınma haftasını sigorta açısından bir bayrak yarışı gibi düşünün. Eşya evden çıktığı andan yeni evde yerine konduğu ana kadar nakliyat sözleşmesi ve taşıma sigortası devrededir. Kapı kapandıktan sonra eşyayı yeni adresi işlenmiş konut poliçeniz, binayı ise yeni evin DASK poliçesi korur. Bu üç halkadan biri boş kalırsa, boşluk tam da o halkanın sorumlu olduğu günlere denk gelir.
Taşınma tarihinizi belirlediyseniz eşyanın taşıma sırasındaki güvencesini keşifte birlikte konuşabiliriz. Evden eve nakliyat keşfi için 444 37 43'ü arayın ya da WhatsApp'tan 0543 210 60 36'ya yazın; sözleşme ve sigortayla ilgili kısa cevaplar sık sorulan sorular sayfamızda.
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır. Taşınmanıza özel süre, araç ve ekip planı ile kesin fiyat, ücretsiz yerinde ya da görüntülü keşiften sonra yazılı sözleşmeye işlenir. Bilgi için 444 37 43 numarasını 7/24 arayabilirsiniz.